<\/p>\n\n\n\n
\u00a0 Ka\u017cdy cz\u0142owiek jest niepowtarzalny, a jednocze\u015bnie taki sam jak wszyscy inni ludzie.\u00a0\u00a0 Niepowtarzalno\u015b\u0107 jest zewn\u0119trzna, mo\u017cna j\u0105, rzecz jasna, dostrzec, ale w ka\u017cdym cz\u0142owieku\u00a0\u00a0 istnieje co\u015b wewn\u0105trz, co nale\u017cy wy\u0142\u0105cznie do niego. Mo\u017cemy to nazwa\u0107 dusz\u0105 albo duchem\u00a0\u00a0 \u2013 albo nie musimy nazywa\u0107, tylko zostawi\u0107.\u00a0\u00a0 Ale jednocze\u015bnie, mimo r\u00f3\u017cnic, jeste\u015bmy sobie r\u00f3wni. Ludzie ze wszystkich cz\u0119\u015bci \u015bwiata s\u0105\u00a0\u00a0 fundamentalnie r\u00f3wni, niezale\u017cnie od j\u0119zyka, kt\u00f3rym m\u00f3wi\u0105, od koloru sk\u00f3ry i niezale\u017cnie od\u00a0\u00a0 koloru w\u0142os\u00f3w.\u00a0\u00a0 Mo\u017ce to swoisty paradoks, \u017ce jeste\u015bmy jednocze\u015bnie r\u00f3wni i r\u00f3\u017cni. Mo\u017ce cz\u0142ow<\/p>\n\n\n\n
iek jest\u00a0\u00a0 paradoksalny w wyniku napi\u0119cia mi\u0119dzy cia\u0142em a duchem, mi\u0119dzy tym, co najbardziej\u00a0\u00a0 przyziemne i immanentne, a tym, co transcenduje owe materialne, przyziemne ograniczenia.\u00a0\u00a0 Ale sztuka, dobra sztuka, w zadziwiaj\u0105cy spos\u00f3b potrafi \u0142\u0105czy\u0107 to, co niepowtarzalne, z tym,\u00a0\u00a0 co uniwersalne, ba, potrafi sprawi\u0107, by niepowtarzalne, kto\u015b m\u00f3g\u0142by powiedzie\u0107 \u201eobce\u201d, sta\u0142o\u00a0\u00a0 si\u0119 powszechnie, uniwersalnie zrozumia\u0142e. Tym samym sztuka rozsadza granice mi\u0119dzy\u00a0\u00a0 j\u0119zykami, cz\u0119\u015bciami \u015bwiata, krajami. W ten spos\u00f3b \u0142\u0105czy nie tylko to, co cechuje ka\u017cdego\u00a0\u00a0 cz\u0142owieka, ale r\u00f3wnie\u017c, w nieco innym znaczeniu, to, co cechuje grupy ludzi, na przyk\u0142ad\u00a0\u00a0 narody.\u00a0\u00a0 Sztuka nie czyni tego poprzez ujednolicanie wszystkiego, przeciwnie, pokazuje r\u00f3\u017cnice, ba,\u00a0\u00a0 obco\u015b\u0107. W ka\u017cdej dobrej sztuce w\u0142a\u015bnie to, co obce, to, czego w pe\u0142ni nie rozumiemy, a mimo\u00a0\u00a0 to na sw\u00f3j spos\u00f3b rozumiemy, co by\u0107 mo\u017ce mo\u017cna nazwa\u0107 enigmatycznym, co fascynuje, ba,\u00a0\u00a0 co tworzy transcendencj\u0119, przekroczenie, jest tym, co wszelka sztuka musi w sobie mie\u0107 i do\u00a0\u00a0 czego musi prowadzi\u0107.\u00a0\u00a0 Nie przychodzi mi do g\u0142owy lepszy spos\u00f3b \u0142\u0105czenia przeciwie\u0144stw ni\u017c sztuka. W\u0142a\u015bnie ona\u00a0\u00a0 jest przeciwie\u0144stwem gwa\u0142townego konfliktu, kt\u00f3ry, co zbyt cz\u0119sto widzimy, znajduje swoje\u00a0\u00a0 uj\u015bcie w destrukcyjnych pr\u00f3bach zniszczenia obcego, tego niepowtarzalnie innego, nierzadko\u00a0\u00a0 poprzez wykorzystanie najbardziej bestialskich odkry\u0107 nowej technologii. Czy to b\u0119dzie\u00a0\u00a0 terroryzm, czy to b\u0119dzie wojna. Bo cz\u0142owiek ma r\u00f3wnie\u017c swoj\u0105 zwierz\u0119c\u0105 stron\u0119 i kiedy\u00a0\u00a0 nap\u0119dza go instynkt, wtedy ten drugi, obcy, nie jest postrzegany jako kto\u015b fascynuj\u0105co\u00a0\u00a0 enigmatyczny, ale jako zagro\u017cenie dla w\u0142asnej egzystencji. Wtedy niepowtarzalno\u015b\u0107 i\u00a0\u00a0 uniwersalnie pojmowan\u0105 r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 zast\u0119puje r\u00f3wno\u015b\u0107 kolektywna i to, co inne, stanowi\u00a0\u00a0 zagro\u017cenie, kt\u00f3re trzeba zniszczy\u0107. To, co zewn\u0119trznie inne, na przyk\u0142ad religia albo ideologia\u00a0\u00a0 polityczna, staj\u0105 si\u0119 czym\u015b, co trzeba zwalczy\u0107 i unicestwi\u0107.\u00a0\u00a0 Wojna to walka przeciwko temu, co w cz\u0142owieku najg\u0142\u0119bsze, wyj\u0105tkowe. I jest to zarazem\u00a0\u00a0 walka przeciwko wszelkiej sztuce, przeciwko temu, co w sztuce najg\u0142\u0119bsze.\u00a0\u00a0 Postanowi\u0142em m\u00f3wi\u0107 o sztuce w og\u00f3le, a nie wy\u0142\u0105cznie o sztuce teatru, dlatego \u017ce w ka\u017cdej\u00a0\u00a0 dziedzinie sztuki, w ka\u017cdej dobrej sztuce, w jej najg\u0142\u0119bszej istocie, chodzi o to samo, chodzi o\u00a0\u00a0 to, \u017ceby to, co niepowtarzalne, osobliwe, sta\u0142o si\u0119 uniwersalne. Sztuka \u0142\u0105czy niepowtarzalne z\u00a0\u00a0 uniwersalnym w swoim wyrazie artystycznym. Nie poprzez usuwanie swoisto\u015bci, tylko\u00a0\u00a0 poprzez jej uwydatnianie, aby wyra\u017anie wybrzmia\u0142o to, co obce.\u00a0\u00a0 To proste. Wojna i sztuka to przeciwie\u0144stwa. Wojna i pok\u00f3j to przeciwie\u0144stwa. Sztuka to\u00a0\u00a0 pok\u00f3j.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n
\n\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/voskresinnia.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/header_messageauthor.jpg\")
<\/figure>\n\n\n\nJon Fosse to s\u0142ynny norweski pisarz urodzony w 1959 roku. Znany jest ze swojego bogatego dorobku, kt\u00f3ry obejmuje sztuki teatralne, powie\u015bci, zbiory poezji, eseje, ksi\u0105\u017cki dla dzieci i t\u0142umaczenia. Styl pisania Fosse’a charakteryzuje si\u0119 minimalizmem i emocjonaln\u0105 g\u0142\u0119bi\u0105, co czyni go jednym z najcz\u0119\u015bciej wystawianych dramaturg\u00f3w na \u015bwiecie.
na \u015bwiecie. W 2023 roku otrzyma\u0142 literack\u0105 Nagrod\u0119 Nobla za swoje prze\u0142omowe sztuki i proz\u0119, kt\u00f3re oddaj\u0105 g\u0142os temu, co niewys\u0142owione. Dzie\u0142a Fosse’a zosta\u0142y przet\u0142umaczone na ponad pi\u0119\u0107dziesi\u0105t j\u0119zyk\u00f3w i wystawione na ponad tysi\u0105cu scen na ca\u0142ym \u015bwiecie. Jego minimalistyczne i introspektywne sztuki, cz\u0119sto granicz\u0105ce z liryczn\u0105 proz\u0105 i poezj\u0105, kontynuuj\u0105 tradycj\u0119 dramatyczn\u0105 ustanowion\u0105 przez Henryka Ibsena w XIX wieku. Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Fosse’a jest kojarzona z teatrem postdramatycznym, a jego wybitne powie\u015bci zosta\u0142y okre\u015blone jako postmodernistyczne i awangardowe ze wzgl\u0119du na ich minimalizm, liryzm i niekonwencjonalne u\u017cycie sk\u0142adni. Fosse zyska\u0142 mi\u0119dzynarodowe uznanie jako dramaturg dzi\u0119ki swojej sztuce Nokon kjem til \u00e5 komme (1996; Kto\u015b przyjdzie, 2002), znanej z radykalnej redukcji j\u0119zyka i silnej ekspresji ludzkich emocji. Zainspirowany takimi artystami jak Samuel Beckett i Thomas Bernhard, Fosse \u0142\u0105czy lokalne powi\u0105zania z modernistycznymi technikami. Jego prace przedstawiaj\u0105 niepewno\u015b\u0107 i wra\u017cliwo\u015b\u0107 ludzkiego do\u015bwiadczenia bez nihilistycznej pogardy. <\/p>\n\n\n\n
W swoich sztukach Fosse cz\u0119sto pozostawia s\u0142owa lub dzia\u0142ania niedoko\u0144czone, tworz\u0105c poczucie nierozwi\u0105zanego napi\u0119cia. Tematy niepewno\u015bci i niepokoju s\u0105 eksplorowane w sztukach takich jak Natta syng sine songar (1998; Night Songs, 2002) i D\u00f8dsvariasjonar (2002; Variations on Death, 2004). Odwaga Fosse’a w zag\u0142\u0119bianiu si\u0119 w niepokoje codziennego \u017cycia przyczyni\u0142a si\u0119 do jego powszechnego uznania.
Powie\u015bci Fosse’a, takie jak Morgon og kveld (2000; Poranek i wiecz\u00f3r, 2015) i Det er Ales
(2004; Alice by the Fireside, 2010), demonstruj\u0105 jego unikalny j\u0119zyk, charakteryzuj\u0105cy si\u0119 pauzami, przerwami, zaprzeczeniami i g\u0142\u0119bokimi pytaniami. Trylogia Trilogien (2016) i septologia Det andre namnet (2019; The Other Name, 2020) kontynuuj\u0105 eksploracj\u0119 przez Fosse’a temat\u00f3w mi\u0142o\u015bci, przemocy, \u015bmierci i pojednania. Wykorzystanie przez Fosse’a obraz\u00f3w i symboliki jest widoczne w jego poezji, w tym w zbiorze Sterk vind (2021) i zbiorze poezji Dikt i samling (2021). Przet\u0142umaczy\u0142 r\u00f3wnie\u017c dzie\u0142a Georga Trakla i Rainera Marii Rilkego na j\u0119zyk norweski. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, prace Jona Fosse’a zag\u0142\u0119biaj\u0105 si\u0119 w istot\u0119 ludzkiej egzystencji, dotykaj\u0105c temat\u00f3w niepewno\u015bci, niepokoju, mi\u0142o\u015bci i straty. Dzi\u0119ki swojemu unikalnemu stylowi pisania i dog\u0142\u0119bnej eksploracji codziennych sytuacji, sta\u0142 si\u0119 wybitn\u0105 postaci\u0105 wsp\u00f3\u0142czesnej literatury i teatru.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tegoroczne obchody \u015awiatowego Dnia Teatru 2024, odb\u0119d\u0105 si\u0119 w dniach 27-29 marca 2024 r. w Langfang w Chinach. Od momentu powstania w dniu 27 marca 1962 r. \u015awiatowy Dzie\u0144 Teatru jest sztandarowym wydarzeniem ITI, jednocz\u0105cym entuzjast\u00f3w teatru na ca\u0142ym \u015bwiecie w \u015bwi\u0119towaniu nieod\u0142\u0105cznej warto\u015bci sztuki teatralnej. W tym roku ITI ma zaszczyt go\u015bci\u0107 Jona Fosse’a, Read More …<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8870,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"__cvm_playback_settings":[],"__cvm_video_id":"","footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-8868","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bez-kategorii-pl"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8868","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8868"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8868\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8872,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8868\/revisions\/8872"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8868"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8868"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/voskresinnia.eu\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8868"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}